Sprostowanie · Statystyki · gospodarka i finanse
Porównanie 4,7% z 0,8% nie daje ośmiokrotnej różnicy
Sprawdzany cytat
„Tu może jednak podam przykład sprzed chyba 2 tygodni, kiedy to polska firma InPost oficjalnie podała, że płaci 4,7% podatku od swoich przychodów, a z pozostałych firm, które również zajmują się dostarczaniem przesyłek, jedna płaci 0,8%, czyli ok. ośmiokrotnie mniej, a kolejna płaci 0,03%, czyli ze 158 razy mniej.”
Wartość 4,7% jest około 5,9 razy większa od 0,8%, a nie około ośmiu razy. Drugie porównanie jest natomiast zbliżone do prawidłowego: 4,7% podzielone przez 0,03% daje około 156,7.
Pełne sprostowanie
Pierwsze porównanie zawiera jednoznaczny błąd rachunkowy. Aby ustalić, ile razy jedna wartość jest większa od drugiej, należy obliczyć ich iloraz. W tym przypadku 4,7 / 0,8 = 5,875. Oznacza to, że 4,7% jest około 5,9 razy większe od 0,8%, a nie około ośmiu razy.
Drugie obliczenie jest znacznie bliższe prawdy: 4,7 / 0,03 = około 156,7. Przy zaokrąglonych danych można więc mówić o wartości około 157–158 razy większej.
Sprostowanie dotyczy wyłącznie rachunku wykonanego na liczbach podanych w wypowiedzi. Nie rozstrzyga, czy wskazane udziały podatku w przychodach zostały policzone według tej samej metodologii ani czy prawidłowo opisują poszczególne przedsiębiorstwa.
Źródła naukowe i statystyczne
- Statistics 101: Proportions, ratios and ratesStatistics Canada · 2021-05-03Oficjalny materiał wyjaśnia, że iloraz służący do porównania względnej wielkości dwóch wartości oblicza się przez podzielenie jednej wartości przez drugą.
- SP 330 — Section 2National Institute of Standards and Technology · 2019-05-20Publikacja NIST opisuje wartości bezwymiarowe wyrażane jako ilorazy wielkości tego samego rodzaju.