Weryfikacja · Medycyna i zdrowie publiczne — bezpieczeństwo szczepień

Wycofane badanie Paula Thomasa nie dowiodło, że nieszczepione dzieci są zdrowsze

Sprawdzany cytat

„Dr Paul Thomas zbadał ponad 3 tys. dzieci i udowodnił, że nieszczepione dzieci były zdrowsze niż zaszczepione.”
DOTYCZY: Badanie opublikowano 22 listopada 2020 r., a wycofano 22 lipca 2021 r. Ocena uwzględnia stan wiedzy dostępny 16 sierpnia 2026 r.
Kontekst cytatuCytat padł w oświadczeniu poselskim jako argument przeciw szczepieniom. Odnosi się do publikacji współautorstwa Paula Thomasa z 2020 r.; szerszy kontekst wystąpienia nie zmienia znaczenia tej tezy.
To fałsz. Paul Thomas był współautorem retrospektywnej analizy 3324 pacjentów jednej prywatnej praktyki pediatrycznej, ale publikację wycofano po stwierdzeniu, że jej wnioski nie miały silnego oparcia w danych naukowych.

Dlaczego to fałsz

W cytacie wykorzystano prawdziwą liczbę uczestników, ale nadano jej nieprawdziwe znaczenie. Paul Thomas był współautorem opublikowanej w 2020 r. analizy dokumentacji medycznej i rozliczeniowej 3324 dzieci z jednej prywatnej praktyki pediatrycznej w Portland. W badanej grupie było 2763 dzieci o różnym stopniu zaszczepienia i 561 dzieci nieszczepionych. Nie oznacza to jednak, że badanie „udowodniło”, iż nieszczepione dzieci są zdrowsze. Była to retrospektywna analiza danych z jednej placówki, a nie badanie pozwalające przesądzić o przyczynach różnic zdrowotnych między grupami. Co najważniejsze, 22 lipca 2021 r. czasopismo wycofało artykuł. Po przeprowadzonym postępowaniu redakcja wskazała na kilka problemów metodologicznych i uznała, że wnioski autorów nie są poparte wystarczająco mocnymi danymi naukowymi. Autorzy nie zgodzili się z decyzją, ale status publikacji pozostaje jednoznaczny: artykuł jest wycofany. Samo istnienie działań niepożądanych po szczepieniach nie jest kwestionowane. Dla poszczególnych preparatów i rzadkich zdarzeń ryzyko jest badane oraz monitorowane. Nie daje to jednak podstaw do ogólnego wniosku, że dzieci zaszczepione są mniej zdrowe od nieszczepionych. Duży przegląd systematyczny przygotowany dla amerykańskiej Agencji ds. Badań i Jakości Opieki Zdrowotnej objął 338 badań opisanych w 518 publikacjach. Stwierdzono w nim nieliczne związki między rutynowymi szczepieniami a poważnymi działaniami niepożądanymi, przy jednoczesnym uwzględnieniu znanych, swoistych ryzyk. Wyniki nie potwierdzają tezy o ogólnej przewadze zdrowotnej dzieci nieszczepionych. Także badania porównujące zaszczepione i nieszczepione dzieci w konkretnych sytuacjach nie uzasadniają takiego uogólnienia. Metaanaliza dotycząca szczepień przeciw COVID-19 u dzieci w wieku 5–11 lat, obejmująca ponad 10,9 mln dzieci zaszczepionych i ponad 2,6 mln nieszczepionych, wykazała niższe ryzyko zakażenia, objawowego COVID-19, hospitalizacji i wieloukładowego zespołu zapalnego u zaszczepionych. Jednocześnie odnotowano częste łagodne odczyny poszczepienne, a ciężkie zdarzenia były rzadkie. Zasadniczy przekaz cytatu jest więc fałszywy: wycofana analiza z jednej praktyki nie stanowi dowodu, że nieszczepione dzieci są zdrowsze niż zaszczepione.

Źródła wykorzystane w weryfikacji

  1. Relative Incidence of Office Visits and Cumulative Rates of Billed Diagnoses Along the Axis of VaccinationInternational Journal of Environmental Research and Public Health · 22 listopada 2020 r. · SCIENTIFIC
    To publikacja, do której odnosi się cytat i z której pochodzi liczba 3324 dzieci.
    Co potwierdza: Artykuł opisywał retrospektywną analizę 3324 pacjentów jednej prywatnej praktyki pediatrycznej: 2763 dzieci o różnym stopniu zaszczepienia oraz 561 nieszczepionych. Publikacja jest oznaczona jako wycofana.
  2. Retraction: Lyons-Weiler, J.; Thomas, P. Relative Incidence of Office Visits and Cumulative Rates of Billed Diagnoses along the Axis of VaccinationPubMed Central / International Journal of Environmental Research and Public Health · 22 lipca 2021 r. · SCIENTIFIC
    Oficjalne zawiadomienie o wycofaniu bezpośrednio rozstrzyga, czy publikację można przedstawiać jako naukowy dowód.
    Co potwierdza: Redakcja po postępowaniu stwierdziła kilka problemów metodologicznych oraz uznała, że wnioski artykułu nie są poparte wystarczająco mocnymi danymi naukowymi, dlatego publikację wycofano.
  3. Safety of Vaccines Used for Routine Immunization in the United States: An UpdateAgency for Healthcare Research and Quality, U.S. Department of Health and Human Services · maj 2021 r. · OFFICIAL
    Jest to obszerny przegląd dowodów dotyczących bezpieczeństwa szczepień rutynowo stosowanych u dzieci i innych grup.
    Co potwierdza: Przegląd objął 338 badań opisanych w 518 publikacjach. Wskazuje nieliczne, swoiste związki z poważnymi działaniami niepożądanymi, a nie ogólną przewagę zdrowotną dzieci nieszczepionych.